Danıştay 6. Daire
Dava süreci ve taraf beyanları
Danıştay 6. Daire Başkanlığı 2022/4418 E. , 2025/6968 K.
"İçtihat Metni" T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2022/4418
Karar No : 2025/6968
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ... Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALILAR) : 1- ... Belediye Başkanlığı-...
VEKİLİ : Av. ...
2- ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU
... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ
Dava konusu istem: Ankara İli, Yenimahalle İlçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parsel sayılı taşınmaza ilişkin İmar İdare Heyetinin ... tarihli, ... sayılı kararı ile onaylanan 1/1000 ölçekli Batıkent 3. Etap Plan Revizyonunun ve ... tarihli, ... sayılı Ankara Büyükşehir Belediye Encümeni kararı ile onaylanan parselasyon işleminin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda;
09.04.1985 onay tarihli 1/1000 ölçekli Batıkent 3. Etap Plan Revizyonu yönünden; 09.04.1985 onay tarihli 1/1000 ölçekli Batıkent 3. Etap Plan Revizyonunda oyun alanı kullanımında kalan davaya konu taşınmazın daha sonra ... tarihli, ... sayılı Ankara Büyükşehir Belediye Meclisi kararı ile kabul edilen 1/5000 ölçekli nazım imar planı değişikliği ve bu doğrultuda hazırlanarak ... tarihli, ... sayılı Ankara Büyükşehir Belediye Meclisi kararı ile tadilen onaylanan 1/1000 ölçekli uygulama imar planı ile özel spor ve ticari rekreasyon alanına dönüştürüldüğü, bu haliyle dava konusu edilen 09.04.1985 onay tarihli 1/1000 ölçekli uygulama imar planının yürürlükten kaldırıldığı ve davacının taşınmazına getirilen kullanım şeklinin ve yapılaşma koşullarının yeni yapılan plan ile değiştirildiği anlaşıldığından, davanın açıldığı tarih itibarıyla idari davaya konu edilebilecek yürütülmesi gerekli işlem niteliğinde bulunmayan dava konusu işlemin iptali istemiyle açılan davanın esasının incelenmesine olanak bulunmadığı,
Parselasyon işlemi yönünden; dayanak 1985 onay tarihli uygulama imar planında oyun alanı kullanımında kaldığı görülen taşınmazın, mahkemenin E:... ve E:... esasına kayıtlı dosyalarında yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemeleri sonucu düzenlenen bilirkişi raporlarında uygulamaya tüm parsellerden eşit oranda kamu ortaklık payı alınarak oluşturulduğu anlaşıldığından dava konusu işlemin dağıtım ilke ve esaslarına, dayanak uygulama imar planına uygun olduğu,
Belirtilen gerekçelerle, İmar İdare Heyetinin ... tarihli, ... sayılı kararı ile onaylanan 1/1000 ölçekli Batıkent 3. Etap Plan Revizyonu yönünden davanın incelenmeksizin reddine, Ankara Büyükşehir Belediye Encümeninin ... tarihli, ... sayılı kararı ile onaylanan parselasyon işlemi yönünden ise davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve istinaf dilekçelerinde ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI
Dava konusu parselasyon işlemiyle kendilerine konut alanı gibi yapılaşmanın mümkün olduğu hiç bir tahsis yapılmadan uygulamaya giren hisselerinin tamamının donatı alanından tahsis edildiği, uyuşmazlığın çözümünün uzmanlık gerektirdiği ancak mahkemece keşif ve bilirkişi incelemesi yaptırılmadan karar verildiği tüm bu nedenlerle temyize konu kararın usul ve hukuka aykırı olduğu iddiasıyla bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI :
Yenimahalle Belediye Başkanlığı tarafından, taşınmazın güncel imar planlarında özel spor ve ticari rekreasyon alanı olduğu dolayısıyla taşınmaz üzerinde yapılaşma kısıtı bulunmadığı, davacı tarafından istenilmesi durumunda yapı yapılabilineceği bu nedenle temyiz edilen kararda bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, usul ve kanuna uygun olan kararın onanması gerektiği savunulmaktadır.
Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından, savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının gerekçeli olarak onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE
MADDİ OLAY :
Ankara İli, Yenimahalle İlçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parsel sayılı taşınmaz 09.04.1985 onay tarihli 1/1000 ölçekli Batıkent 3. Etap Plan Revizyonunda oyun alanı olarak belirlenmiş, daha sonra 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliği teklifinin reddine ilişkin ... tarihli, ... sayılı Yenimahalle Belediye Meclisi kararının tadilen onaylanmasına yönelik ... tarihli, ... sayılı Ankara Büyükşehir Belediye Meclisi kararı ile "oyun alanı'' kullanımından "özel spor ve ticari rekreasyon alanı" kullanımına dönüştürülmüştür.
Anılan imar planları askı süreci sonunda itirazsız olarak kesinleşmiş, davacı tarafından 27.02.2019 tarihinde taşınmazın tekrar eski kullanımına alınması istemiyle yapılan plan değişikliği başvurusunun reddine dair 04.03.2019 tarihli Yenimahalle Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik müdürlüğü işleminin 07.03.2019 tarihinde tebliği üzerine 30.04.2019 tarihinde bakılan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun “Dava Açma Süresi” başlıklı 7. maddesinde, dava açma süresinin özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hallerde Danıştay’da ve İdare Mahkemelerinde altmış (60) gün olduğu; ilanı gereken düzenleyici işlemlerde dava süresinin, ilan tarihini izleyen günden itibaren başlayacağı, ancak bu işlemlerin uygulanması üzerine ilgililerin düzenleyici işlem veya uygulanan işlem yahut her ikisi aleyhine birden dava açabileceği kurala bağlanmış, yine aynı Yasanın “Üst Makamlara Başvurma” başlıklı dava konusu parselasyo işlemi tarihinde yürürlükte olan 11.maddesinde, ilgililer tarafından idari dava açılmadan önce, idari işlemin kaldırılması, geri alınması, değiştirilmesi veya yeni bir işlem yapılmasının üst makamdan, üst makam yoksa işlemi yapmış olan makamdan, idari dava açma süresi içinde istenebileceği, bu başvurunun işlemeye başlamış olan idari dava açma süresini durduracağı, altmış (60) gün içinde bir cevap verilmezse isteğin reddedilmiş sayılacağı hükme bağlanmıştır.
3194 sayılı İmar Kanununun 19. maddesinde; "İmar planlarına göre parselasyon planları yapılıp, belediye ve mücavir alan içinde belediye encümeni, dışında ise il idare kurulunun onayından sonra yürürlüğe girer. Bu planlar bir (1) ay müddetle ilgili idarede asılır. Ayrıca mutat vasıtalarla duyurulur. Bu sürenin sonunda kesinleşir. Tashih edilecek planlar hakkında da bu hüküm uygulanır. Kesinleşen parselasyon planları tescil edilmek üzere tapu dairesine gönderilir. Bu daireler ilgililerin muvafakatı aranmaksızın, sicilleri planlara göre re'sen tanzim ve tesis ederler." hükmüne yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME
Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Daireleri tarafından verilen kararların temyiz yolu ile incelenerek bozulabilmeleri 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinde belirtilen nedenlerden birinin bulunması halinde mümkündür.
Temyize konu İdari Dava Dairesi kararının, 09.04.1985 onay tarihli 1/1000 ölçekli Batıkent 3. Etap Plan Revizyonuna ilişkin kısmında 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmamaktadır.
Kararın, ... tarihli, ... sayılı Ankara Büyükşehir Belediye Encümeni kararı ile kabul edilen parselasyon işlemine dair kısmına gelince;
Parselasyon işleminin subjektif ve kişisel nitelikte bir idari işlem olması nedeniyle, bu işleme karşı dava açma süresinin başlaması için ilgililere yazılı bildirim yapılması gerekmekte olup, iptali istenen işlemin ilgilisine ayrıca tebliğ edilmemiş olduğu hallerde, dava açma süresinin belirlenmesinde işlemin öğrenilme tarihi esas alınmaktadır.
Dosyanın incelenmesinden, davacı tarafından davaya konu ... ada, ... parsel sayılı taşınmaza ilişkin olarak verilen 18.06.2018 tarihli emlak vergisi bildiriminin ve buna yönelik olarak tahakkuk eden vergilerin ödendiğine ilişkin tahsilat evraklarının davalı Yenimahalle Belediye Başkanlığı tarafından dosyaya sunulduğu görülmektedir.
Bu durumda davacı tarafça dava konusu parselasyon işleminden en geç emlak vergisi bildiriminde bulunulduğu 18.06.2018 tarihinde haberdar olduğunun kabulüyle bundan sonra 2577 sayılı Kanun gereği 60 günlük yasal süre içerisinde doğrudan veya itiraz edilmesi sonrasında yine Kanunda öngörülen sureler içerisinde dava açılması gerekirken, 30.04.2019 tarihinde açıldığı görülen davanın süre aşımı nedeniyle reddi gerekirken davanın reddi yolunda verilen İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının bu kısmında sonucu itibariyle isabetsizlik bulunmamıştır.
KARAR SONUCU
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2. İmar İdare Heyetinin ... tarihli, ... sayılı kararı ile onaylanan 1/1000 ölçekli Batıkent 3. Etap Plan Revizyonu yönünden davanın incelenmeksizin reddine, Ankara Büyükşehir Belediye Encümeninin ... tarihli, ... sayılı kararı ile onaylanan parselasyon işlemi yönünden ise davanın reddine ilişkin Mahkeme kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının 09.04.1985 onay tarihli 1/1000 ölçekli Batıkent 3. Etap Plan Revizyonuna ilişkin kısmının ONANMASINA oybirliğiyle, ... tarihli, ... sayılı Ankara Büyükşehir Belediye Encümeni kararı ile kabul edilen parselasyon işlemine dair kısmının yukarıda yer verilen değişik gerekçeyle ONANMASINA oyçokluğuyla,
3. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de anılan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın kararı veren ilk derece Mahkemesine gönderilmesine, 16/12/2025 tarihinde, kesin olarak, karar verildi.
X-KARŞI OY : Davanın ... tarihli, ... sayılı Ankara Büyükşehir Belediye Encümeni kararı ile kabul edilen parselasyon işlemi yönünden;
2577 sayılı Kanunun 49. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde, temyiz incelemesi sonunda Danıştayın; kararı hukuka uygun bulursa onayacağı, kararın sonucu hukuka uygun olmakla birlikte gösterilen gerekçeyi doğru bulmaz veya eksik bulursa, kararın gerekçesini değiştirerek onayabileceği, 2. fıkrasında, temyiz incelemesi sonunda Danıştayın; görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması, hukuka aykırı karar verilmesi ve usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması, sebeplerinden dolayı incelenen kararı bozacağı; 50. maddesinin 3. fıkrasında; bölge idare mahkemesinin, Danıştayca verilen bozma kararına uymayarak kararında ısrar edebileceği belirtilmiş; 2575 sayılı Danıştay Kanununun 38. maddesinde ise, İdari Dava Daireleri Kurulunun idare mahkemelerinden verilen ısrar kararları ile idari dava dairelerinden ilk derece mahkemesi olarak verilen kararları temyizen inceleyeceği kurala bağlanmıştır.
Dosyanın incelenmesinden, davanın süresi konusunda temyize konu kararda herhangi bir gerekçe ve açıklama bulunmadığı, Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesince süre hakkında bir hüküm tesis edilmediği görülmüştür.
Uyuşmazlık konusu olayda, dava açma süresi geçirilerek açılan davanın bu kısmının süre aşımı nedeniyle reddine karar verilmesi gerekirken İdare Mahkemesince davanın esası incelenmek suretiyle davanın bu kısmının reddine karar verilmiş, bu karara karşı yapılan istinaf başvurusunun Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesince reddine karar verilmiştir.
Davanın süre yönünden reddine ilişkin kararın ise içeriği ve sonuçları itibarıyla esasa ilişkin karardan farklı olması nedeniyle bu gerekçe ile esasa ilişkin bir kararın onanması halinde karar veren Mahkemenin davanın süresinde olduğu gerekçesiyle ilk kararında ısrar etme imkanı ortadan kalkacağından yargılama yetkisinin usulüne uygun kullanımının sağlanması amacıyla kararın bozulmasına Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesince yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan İdari Dava Dairesine gönderilmesine karar verilmesi gerekmektedir.
Bu itibarla, Mahkeme tarafından verilen davanın parselasyon işlemi yönünden reddine ilişkin karara karşı yapılan istinaf başvurusunun Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesince reddi yolundaki kararın bu kısmının bozulması gerektiği oyuyla, anılan kararın bu kısmının değişik gerekçe ile onanmasına ilişkin Dairemiz kararına katılmıyorum.
İlgili maddeler
İYUK.com.tr, "Danıştay 6. Daire, E. 2022/4418, K. 2025/6968", erişim tarihi: 16.10.2026.