Çalışmaya ara verme
1. (Değişik: 5/4/1990-3622/25 md.) (Değişik birinci cümle: 8/8/2011- KHK-650/11 md.; İptal cümle: Anayasa Mahkemesinin 18/7/2012 tarihli ve E.: 2011/113 K.: 2012/108 sayılı Kararı ile.; Yeniden düzenleme birinci cümle: 27/6/2013-6494/18 md.) Bölge idare, idare ve vergi mahkemeleri her yıl bir eylülde başlamak üzere, yirmi temmuzdan otuz bir ağustosa kadar çalışmaya ara verirler. Ancak, yargı çevresine dahil olduğu bölge idare mahkemesinin bulunduğu il merkezi dışında kalan ve sadece bir idare veya bir vergi mahkemesi bulunan yerlerdeki idari yargı mercileri çalışmaya ara vermeden yararlanamazlar. Bu mahkemeler, 62 nci maddedeki sınırlamaya tabi olmaksızın görevlerine devam ederler.
2. (Değişik: 1/7/2016-6723/14 md.) Çalışmaya ara verme süresi içinde; bölge idare mahkemesi başkanının önerisi üzerine, Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca, birden fazla idari yargı mercii olan yerlerde idare veya vergi mahkemeleri başkan ve üyeleri arasından görevlendirilecek yeteri kadar hâkimin katıldığı bir nöbetçi mahkeme kurulur. Bölge idare mahkemeleri için ise bölge idare mahkemesi başkanının önerisi üzerine, Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca, tüm daire başkan ve üyeleri arasından görevlendirilecek yeterli sayıda nöbetçi daire kurulur.
3. (Değişik: 10/6/1994-4001/27 md.) Çalışmaya ara vermeden yararlanamayanlar ve nöbetçi kalanların yıllık izin hakları saklıdır.
Madde gerekçesi
Kanunun kabulü (6/1/1982)
Tasarıdaki karşılığı: 61'inci madde.
Tasarının ilgili maddesi aynen benimsenmiştir. Üçüncü oturumdaki tekriri müzakerede ikinci fıkraya, nöbetçi mahkemenin bölge idare mahkemesi başkanının önerisi üzerine Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca kurulacağı hükmü eklenmiştir.
6 Ocak 1982 tarihli Millî Güvenlik Konseyi Genel Kurulu görüşmesinde maddeye ilişkin önemli kesitler şunlardır:
Adalet Bakanı Cevdet Menteş — “Bir açıklık vardı; kimin yapacağı belli değildi. Başkan yapsa, kimleri seçecek? Belki de seçeceği kimseler nezdinde itibarını kaybedecek… Genel mahkemelerde de böyledir; encümen başkanının teklifi üzerine, Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu seçer. Bu boşluğu doldurmak için bendeniz arz ettim.”
Millî Güvenlik Konseyi S. Sayısı 312 (1/254) · tarama · Millî Güvenlik Konseyi Tutanak Dergisi, 91 inci Birleşim, 6 Ocak 1982 · tarama
3622 sayılı Kanunla yapılan değişiklik (5/4/1990)
Bölge idare mahkemesinin bulunduğu il merkezi dışındaki mahkemelerin çalışmaya ara vermeden yararlanamayacağı belirtilmiştir.
Kanunun 25 inci maddesine ilişkin gerekçe şöyledir:
“Kanunun 61 inci maddesinin 1 inci fıkrasında, bölge idare mahkemesinin bulunduğu il merkezi dışındaki idare ve vergi mahkemelerinin çalışmaya ara vermeden yararlanamayacaklarını belirtmek ve bu mahkemelerin 62 nci maddedeki sınırlamaya tabi olmaksızın esastan da karar verebilmelerini sağlamak, bu konuda uygulamada doğan tereddütleri gidermek amacıyla değişiklik yapılmıştır.”
TBMM S. Sayısı 120 (1/415) — Hükümet tasarısı ve Adalet Komisyonu raporu · tarama · TBMM Tutanak Dergisi, Dönem 18, Cilt 43, 99 uncu Birleşim, 5 Nisan 1990 · tarama · Tasarı 1/415, Bakanlar Kurulu 27/2/1988; Adalet Komisyonu raporu ve 120’ye 1 inci Ek. Kanun 5/4/1990 tarihinde kabul edilmiştir.
4001 sayılı Kanunla yapılan değişiklik (10/6/1994)
Çalışmaya ara verme süresi kısaltılmış, izin hakları saklı tutulanların kapsamı genişletilmiştir.
Tasarının 26 ncı, kanunlaşan metnin 27 nci maddesine ilişkin gerekçe şöyledir:
“Yargı hizmetinin kırkbeş gün gibi uzun bir süre acele belli işler dışında durdurulması hizmet ve çağın gerekleri bakımından zorunlu görülmediğinden yargıdaki tıkanıklığın giderilmesi amacıyla çalışmaya ara verme süresi kısaltılmakta ve maddenin 3 üncü fıkrasındaki izin hakları saklı tutulanlar arasına çalışmaya ara vermeden yararlanmayanlar da dahil edilmiştir.”
TBMM Tutanak Dergisi, Dönem 19, Cilt 62, 115 inci Birleşim, 10 Haziran 1994 (S. Sayısı 409 ve 409'a 1 inci Ek tutanağa eklidir) · tarama · Hükümet tasarısı 1/637, kanun teklifi 2/908; Adalet Komisyonu raporu 22/12/1993, ek raporu 24/2/1994. Kanun 10/6/1994 tarihinde kabul edilmiştir.
Madde şerhi
Bu madde için şerh henüz yazılmadı.
Kararlar
61/1 Ara vermenin sürelere etkisi#
Ara vermenin bittiği günü izleyen tarihten itibaren yedi gün geçerse süre dolar
Karar düzeltme istemi çalışmaya ara verme süresi içinde dolan sürenin ardından yapılmıştı. Daire, “2577 sayılı Kanun'un 8. maddesi uyarınca çalışmaya ara vermenin sona erdiği günü izleyen tarihten itibaren yedi gün geçirildikten sonra yapılan karar düzeltme isteminin süre aşımı nedeniyle incelenme olanağı bulunmamaktadır” sonucuna varmıştır.
Benzer yöndeki kararlar
Kurul da istemi süre aşımından inceleyemez
Kurul, çalışmaya ara vermeye bağlanan sürenin geçirilmesi nedeniyle istemin süre aşımı sebebiyle incelenmeksizin reddine karar vermiştir.
Aynı yönde: yedi günlük uzama süresi geçirilemez
Daire, aynı gerekçeyle, çalışmaya ara vermenin sona erdiği günü izleyen tarihten itibaren yedi gün geçirildikten sonra yapılan karar düzeltme isteminin süre aşımı nedeniyle reddine karar vermiştir.
Süresinde yapılmayan düzeltme istemi incelenmez
Daire, davalı idarenin temyiz isteminin incelenmeksizin reddine, davacının kararın düzeltilmesi isteminin ise süre aşımı nedeniyle reddine karar vermiştir.
Maddenin geneline ilişkin
Benzer yöndeki kararlar
Adli tatile denk gelen sürenin sonrasında açılan dava süreden reddedilir
Sürenin son gününün adli tatile denk geldiği uyuşmazlıkta Daire, davanın süresinde açılmadığını belirterek, "2577 sayılı Kanun'un 15. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi uyarınca süre aşımı yönünden reddi gerekirken uyuşmazlığın esasının incelenmesi suretiyle verilen karara yöneltilen istinaf başvurularının reddi yolundaki kararda hukuka uygunluk görülmemiştir" gerekçesiyle karar vermiştir.
Değişiklik geçmişi
| Tarih | Değişim | Yürürlük | Ne oldu |
|---|---|---|---|
| 6/1/1982 | 2577 sayılı Kanun | 20/1/1982 | Maddenin ilk hâli |
| 5/4/1990 | 3622 sayılı Kanun | 10/4/1990 | Değişik. Bölge idare mahkemesinin bulunduğu il merkezi dışındaki mahkemelerin çalışmaya ara vermeden yararlanamayacağı belirtilmiştir. |
| 10/6/1994 | 4001 sayılı Kanun | 18/6/1994 | Değişik. Çalışmaya ara verme süresi kısaltılmış, izin hakları saklı tutulanların kapsamı genişletilmiştir. |
| 27/6/2013 | 6494 sayılı Kanun | 7/7/2013 | Değişik. (Değişik birinci cümle: 8/8/2011- KHK-650/11 md.; İptal cümle: Anayasa Mahkemesinin 18/7/2012 tarihli ve E.: 2011/113 K.: 2012/108 sayılı Kararı ile.; Yeniden düzenleme birinci cümle: 27/6/2013-6494/18 md.) |
| 1/7/2016 | 6723 sayılı Kanun | 23/7/2016 | Değişik. 1/7/2016 tarihli ve 6723 sayılı Kanunun 14 üncü maddesiyle, bu fıkranın ikinci cümlesinde yer alan “idare ve vergi mahkemeleri” ibaresi “ve sadece bir idare veya bir vergi mahkemesi bulunan yerlerdeki idari yargı mercileri” şeklinde değiştirilmiştir. |
Tarih sütunu kanunlarda kabul, Anayasa Mahkemesi kararlarında karar tarihidir; yürürlük ise hükmün uygulanmaya başladığı tarihtir. Kanun metnindeki değişiklik şerhleri ile mevzuat.gov.tr metninin sayfa altı dipnotlarından ve yürürlük tarihleri tablosundan derlenmiştir.
Metinde atıf yapılan maddeler
- Kanun Numarası
- 2577
- Kabul Tarihi
- 6/1/1982
- Resmî Gazete
- 20/1/1982 · Sayı 17580
- Düstur
- Tertip 5 · Cilt 21 · Sayfa 147
İYUK.com.tr, "Çalışmaya ara verme — İYUK m. 61", erişim tarihi: 10.10.2026.