Duruşmalı işlerde karar verilmesi
(Değişik birinci cümle: 10/6/1994-4001/9 md.) Duruşma yapıldıktan sonra en geç onbeş gün içinde karar verilir. Ara kararı verilen hallerde, bu kararın yerine getirilmesi üzerine, dosyalar öncelikle incelenir.
Madde gerekçesi
Kanunun kabulü (6/1/1982)
Tasarıdaki karşılığı: 18'inci madde.
Tasarının 18 inci maddesi daha anlaşılır biçimde yeniden yazılmıştır. Genel Kurulda, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunundaki süre esas alınarak otuz günlük süre on beş güne indirilmiştir.
Adalet Komisyonunun tasarı metninde yaptığı değişiklikler:
Karar süresi
Tasarı“Duruşma yapıldıktan sonra aynı gün, zaruret halinde onbeş gün içinde karar verilir.”
Komisyon“Duruşma yapıldıktan sonra aynı gün, bu mümkün olmazsa gerekçesiyle birlikte otuz gün içinde karar verilir.”
6 Ocak 1982 tarihli Millî Güvenlik Konseyi Genel Kurulu görüşmesinde maddeye ilişkin önemli kesitler şunlardır:
Hava Hâkim Albay Zeki Güngör (Adalet Komisyonu Sözcüsü) — “Sayın Başkanım, bunu Komisyon olarak biz getirdik. Hükümet tasarısında “15 gün içinde karar verilir” şeklinde; fakat karar yazılması, gerekçesiyle beraber anlamına gelmiyor. Uygulamada beş altı, hatta bir sene dahi gerekçeli kararın yazılmadığı da görülmekte. Biz bunu önlemek bakımından, “gerekçesi ile birlikte 30 gün” kaydını getirmiş bulunuyoruz.”
Hava Hâkim Albay Zeki Güngör (Adalet Komisyonu Sözcüsü) — “Şöyle oluyor: Duruşma yapılıyor; aynı gün toplanılıyor, karar veriliyor, davanın kabulü veya reddi diye; ama gerekçesinin yazılması aylarca sürüyor.”
Adalet Bakanı Cevdet Menteş — “Usul Hukuku Kanununun 384 ncü maddesi şöyle: “Sözlü yargılama oturumunda mahkeme, iki tarafın iddia ve savunmalarını dinledikten sonra yargılamanın bittiğini ve hükmünü bildirir; kararını gerekçesiyle yazarak imza ve tefhim eder. Bu mümkün olmazsa, mahkeme, yazılacak gerekçeli kararın tefhimi için 15 günü geçmemek üzere başka bir oturumda karar verir” diyor.”
Orgeneral Kenan Evren (Başkan) — “Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununda, gerekçeli kararların 15 gün içerisinde yazılması yer aldığına göre, Adalet Bakanımız burada da 30 günün 15 gün olarak düzeltilmesini teklif ediyorlar.”
Millî Güvenlik Konseyi S. Sayısı 312 (1/254) · tarama · Millî Güvenlik Konseyi Tutanak Dergisi, 91 inci Birleşim, 6 Ocak 1982 · tarama
Tasarı ve Komisyon metinleri S. Sayısı 312'nin taranmış nüshasından aktarılmıştır; taramanın satır sonlarında düşürdüğü harfler tamamlanmış, dönemin yazımı korunmuştur.
4001 sayılı Kanunla yapılan değişiklik (10/6/1994)
Duruşmadan sonra aynı gün karar verilmemesinin gerekçelendirilmesi zorunluluğu kaldırılmış, karar süresi en geç on beş gün olarak belirlenmiştir.
Tasarının 8 inci, kanunlaşan metnin 9 uncu maddesine ilişkin gerekçe şöyledir:
“Bu madde ile, 2577 sayılı Kanunun 19 uncu maddesindeki, duruşma yapıldıktan sonra aynı gün karar verilmemesinin gerekçesinin kararda gösterilmesi zorunluluğu kaldırılmaktadır. Madde ile duruşma yapıldıktan sonra en geç onbeş gün içinde karar verilmesi zorunluluğu getirilmektedir. Bu zorunluluk amacın elde edilmesinde yeterli görülmektedir.”
TBMM Tutanak Dergisi, Dönem 19, Cilt 62, 115 inci Birleşim, 10 Haziran 1994 (S. Sayısı 409 ve 409'a 1 inci Ek tutanağa eklidir) · tarama · Hükümet tasarısı 1/637, kanun teklifi 2/908; Adalet Komisyonu raporu 22/12/1993, ek raporu 24/2/1994. Kanun 10/6/1994 tarihinde kabul edilmiştir.
Madde şerhi
Bu madde için şerh henüz yazılmadı.
Kararlar
Bu madde için karar seçkisi hazırlanıyor. Künyesi kaynağından doğrulanmamış hiçbir karar yayımlanmaz.
Değişiklik geçmişi
| Tarih | Değişim | Yürürlük | Ne oldu |
|---|---|---|---|
| 6/1/1982 | 2577 sayılı Kanun | 20/1/1982 | Maddenin ilk hâli |
| 10/6/1994 | 4001 sayılı Kanun | 18/6/1994 | Değişik. Duruşmadan sonra aynı gün karar verilmemesinin gerekçelendirilmesi zorunluluğu kaldırılmış, karar süresi en geç on beş gün olarak belirlenmiştir. |
Tarih sütunu kanunlarda kabul, Anayasa Mahkemesi kararlarında karar tarihidir; yürürlük ise hükmün uygulanmaya başladığı tarihtir. Kanun metnindeki değişiklik şerhleri ile mevzuat.gov.tr metninin sayfa altı dipnotlarından ve yürürlük tarihleri tablosundan derlenmiştir.
- Kanun Numarası
- 2577
- Kabul Tarihi
- 6/1/1982
- Resmî Gazete
- 20/1/1982 · Sayı 17580
- Düstur
- Tertip 5 · Cilt 21 · Sayfa 147
İYUK.com.tr, "Duruşmalı işlerde karar verilmesi — İYUK m. 19", erişim tarihi: 10.10.2026.