Danıştay 4. Daire

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dava dilekçesi 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 14. maddesi uyarınca incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

2575 sayılı Danıştay Kanunu'nun "İlk derece mahkemesi olarak Danıştay'da görülecek davalar" başlıklı 24. maddesinde; "1. Danıştay ilk derece mahkemesi olarak: a) (Değişik: 2/7/2018 – KHK-703/184 md.) Cumhurbaşkanı kararlarına, b) (Değişik: 2/7/2018 – KHK-703/184 md.) Cumhurbaşkanınca çıkarılan Cumhurbaşkanlığı kararnameleri dışındaki düzenleyici işlemlere, c) (Değişik: 2/7/2012-6352/45 md.) Bakanlıklar ile kamu kuruluşları veya kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarınca çıkarılan ve ülke çapında uygulanacak düzenleyici işlemlere, d) Danıştay İdari Dairesince veya İdari İşler Kurulunca verilen kararlar üzerine uygulanan eylem ve işlemlere, e) Birden çok idare veya vergi mahkemesinin yetki alanına giren işlere, f) Danıştay Yüksek Disiplin Kurulu kararları ile bu Kurulun görev alanı ile ilgili Danıştay Başkanlığı işlemlerine, Karşı açılacak iptal ve tam yargı davaları ile tahkim yolu öngörülmeyen kamu hizmetleri ile ilgili imtiyaz şartlaşma ve sözleşmelerinden doğan idari davaları karara bağlar. 2. Danıştay, belediyeler ile il özel idarelerinin seçimle gelen organlarının organlık sıfatlarını kaybetmeleri hakkındaki istemleri inceler ve karara bağlar." hükmüne yer verilmiştir.

2576 sayılı Bölge İdare Mahkemeleri, İdare Mahkemeleri ve Vergi Mahkemelerinin Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun'un 5. maddesinde, idare mahkemelerinin, vergi mahkemelerinin görevine giren davalar ve ilk derecede Danıştayda çözümlenecek olanlar dışındaki dava ve işlerden kaynaklanan uyuşmazlıkları çözümleyeceği hükmüne yer verilmiştir.

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 15. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde, dava dilekçeleri üzerine yapılan ilk inceleme sonunda, idari yargının görevli olduğu konularda, görevli veya yetkili olmayan mahkemeye açılan davanın görev veya yetki yönünden reddedilerek, dava dosyasının görevli veya yetkili mahkemeye gönderilmesine karar verileceği; 34. maddesinde ise; imar, kamulaştırma, yıkım, işgal, tahsis, ruhsat ve iskan gibi taşınmaz mallarla ilgili mevzuatın uygulanmasında veya bunlara bağlı her türlü haklara veya kamu mallarına ilişkin idari davalarda yetkili mahkemenin taşınmaz malların bulunduğu yerdeki idare mahkemesi olduğu hükme bağlanmıştır.

Yukarıda yer verilen mevzuat düzenlemeleri uyarınca, Danıştay'ın ilk derece mahkemesi olarak inceleyeceği uyuşmazlıkların sayma suretiyle belirlendiği ve bunlar dışındaki uyuşmazlıkların İdare Mahkemelerinin görevinde bulunduğu anlaşılmaktadır.

Uyuşmazlıkta; Edirne İli, Keşan İlçesi, ... Mahallesi, tescilli yapı komşuluğundaki ... ada, ... parsele ilişkin hazırlanan mimari projenin; tescilli yapıların bulunduğu sokak silüetleri göz önünde bulundurulduğunda, tescilli yapılarla olan cephe, kütle, konum ve gabari ilişkileri açısından uygun olmadığına, 536 sayılı İlke Kararı doğrultusunda 1 kat kesilip yeniden hazırlanarak iletilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Edirne Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kuruluna karşı yapılan itirazın reddine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Kültür Varlıklarını Koruma Yüksek Kurulu kararının iptali istemiyle açılan davanın 2575 sayılı Kanun'un yukarıda yer verilen 24. maddesinde sayılan ve ilk derece mahkemesi olarak Danıştay'da görülecek davalar arasında yer almadığı sonucuna varılmıştır.

Bu durumda; dava konusu 25/12/2025 tarih ve 3962 sayılı Kültür Varlıklarını Koruma Yüksek Kurulu kararının taşınmaza ilişkin olduğu anlaşıldığından, 2577 sayılı Kanun'un 34. maddesi uyarınca uyuşmazlığa konu taşınmazın bulunduğu Edirne İdare Mahkemelerinin görevli ve yetkili olduğu sonucuna varılmıştır.

KARAR SONUCU

Açıklanan nedenlerle;

1. DAVANIN GÖREV YÖNÜNDEN REDDİNE,

2. Dosyanın uyuşmazlığı çözmekle görevli ve yetkili bulunan ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 05/03/2026 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.